Termin „wieś” od wielu stuleci oznacza niewielką osadę, charakteryzującą się brakiem praw miejskich (bądź statusu), zwartą lub rozproszoną zabudową oraz uprawą roli przez jej mieszkańców.

lub inaczej:

Wieś (łac. pagus, rus) - jednostka osadnicza o zwartej, skupionej lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta (art. 2 ustawy z 29 sierpnia 2003 o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych).

Chociaż określenie jest używane nader powszechnie, to jednak mało kto wie, że istnieje kilkanaście rozmaitych rodzajów wsi. Niektóre typy wywodzą się z początków państwowości polskiej.

Doskonałym tego przykładem jest wieś służebna, której powstanie datuje się na okres średniowiecza. Jej mieszkańcy zajmowali się świadczeniem konkretnych usług na rzecz właściciela wsi. Przykładowo ludność zamieszkująca Koniary, odpowiadała za przechowywanie stad koni, dla których zabrakło miejsca w stajni.

Innym rodzajem wsi są wole i wólki. Ich powstanie związane jest z karczunkiem leśnym i ustalaniem dwudziestoletniej wolnizny. Czynnikiem wyróżniającym tą osadę była zabudowa (tzw. łańcuchówka niemiecka) oraz lokowanie woli na prawie polskim bądź niemieckim. Należy jednak podkreślić, że ten rodzaj wsi nie był znany na Pomorzu i Wielkopolsce, natomiast występował bardzo licznie na Śląsku i Małopolsce.

Spośród innych rodzajów warto wymienić wieś szlachecką, folwarczną, ziemiańską, czynszową, samotniczą i letniskową.

W Polsce istnieją niespełna 43 tysiące wsi, a jeśli doliczymy do nich przysiółki, kolonie i osady, to liczba ta wzrośnie do 56,5 tysiąca. Z takiej mnogości nie trudno wybrać te miejscowości, które wyróżniają się na tle innych.

Zacznijmy od najdłuższej wsi w Polsce. Jest nią babiogórska Zawoja, która ciągnie się przez 18 km wzdłuż potoku Skawica.

Jej przeciwieństwem jest Teodorówka na Roztoczu. TO najprawdopodobniej najkrótsza wieś w Polsce, gdyż odległość między tablicami oznaczającymi tą miejscowości wynosi zaledwie kilkadziesiąt metrów. Równie ciekawie prezentuje się Luboszów, będący najmniejszą wsią w kraju. Liczy zalewie jedno gospodarstwo, a na stałe zameldowane są tu dwie osoby!

Głównym pretendentem do tytuły najbogatszej wsi w kraju są Smolice, leżące w pobliżu autostrady A2. Jednak to nie na niej dorobili się największych pieniędzy, ale na sprzedaży gruntów obcokrajowcom, którzy postanowili wybudować tu filie swoich przedsiębiorstw. Ci,

Rolnictwo jest działem gospodarki najbardziej uzależnionym od warunków, a zwłaszcza od klimatu, ukształtowania terenu i stosunków glebowych. Z tego tez względu rolnictwo może być prowadzone na określonych terenach, gdzie warunki naturalne są dogodne.

Definicje wsi

Definicja wg Marii Kiełczewskiej-Zaleskiej – wieś to osada, w której ludność zajmuje się uprawą roślin i chowem zwierząt.

Definicja wg Józefa Szymańskiego – zbiorowisko ludzi albo osiedla z należącymi doń gruntami.

Definicja wg Jana Turowskiego – wieś to społeczność lokalna, której funkcję produkcyjną uzupełnia funkcja rodziny i czyni to w sposób jednolity z zachowaniem kontroli społecznej.

Definicja wg Jana Tkocza – wieś to twór terytorialny mający granicę, rozłóg ziemi, siedlisko (zagrodę) stanowiące całość przestrzenną o określonych więzach społecznych oraz uprawnieniach prawnych.